Nachtangst

Nachtangst

Tijdens het slapen kan het mogelijk zijn dat u last krijgt van nachtangst. Dit houdt in dat u kan gaan gillen en in paniek raakt. U lijkt wakker, maar dit gebeurt allemaal terwijl u nog slaapt. U kunt zelfs zo overstuur raken dat u moet huilen en gaat schoppen en slaan. Erg vervelend voor u, maar ook voor uw partner die naast u ligt. Vaak schrikken mensen enorm als iemand in de buurt last heeft van nachtangst. Hier leest u alles over nachtangst, waaronder over de symptomen, de oorzaken en natuurlijk ook hoe u nachtangst kunt behandelen.

Symptomen nachtangst

Nachtangsten zijn makkelijk te herkennen vanwege bepaalde symptomen. Zo kunnen mensen met nachtangst plotseling in paniek wakker worden of gaan schreeuwen of praten. Ook is het mogelijk dat zij verward zijn, hevig gaan zweten, snel gaan ademhalen en een hoge hartslag of bloeddruk hebben. 

Verder is het mogelijk dat zij extreem opgewonden zijn en hun ogen wijd open hebben staan. Toch is het ook mogelijk dat hun ogen dicht zijn tijdens nachtangst. Het is mogelijk dat ze tijdens een angstaanval gaan slaapwandelen of agressief gedrag vertonen. Mensen met nachtangst hebben de volgende ochtend geen of alleen een vage herinnering aan de aanval.

nachtangst
nachtangst en diepe slaap

Diepe slaap

In je slaap loop je een slaapcyclus af met 5 slaapfasen. De eerste 2 fasen zijn je lichte slaap, de derde en vierde fase is je diepe slaap en je vijfde fase is de REM-slaap. Nachtmerries hebben te maken met dromen en vinden plaats in je REM-slaap, maar bij nachtangst is er geen sprake van beelden en gaat het om een onverklaarbaar gevoel van angst. Nachtangst vindt plaats in de derde en vierde slaapfase. De derde fase is de overgangsfase van lichte naar diepe slaap, waarbij je hartritme daalt, je spieren ontspannen en je ademhaling regelmatig wordt.

Deze fase duurt slechts 5 minuten. Fase 4 is de diepe slaap, die bijna 20 minuten duurt en zorgt voor fysieke rust. Nachtmerries onthouden mensen vaker doordat ze veel impact hebben, terwijl mensen nachtangsten vaak niet of vaag herinneren.

De verzwaringsdeken kent verschillende namen

Wij krijgen van onze klanten vaak de vraag, hoe noemen jullie een verzwaarde deken eigenlijk? Er worden veel verschillende namen gebruikt voor de verzwaarde deken. Al deze namen hebben dezelfde betekenis. Voorbeelden hiervan zijn weighted blanket, zware deken, ballendeken, verzwaard dekbed en zwaartedeken.

Zelf gebruiken wij zoveel mogelijk de term verzwaringsdeken. Dat is de officiële vertaling van weighted blanket (zo wordt het in het Engels geschreven).

Nachtangst kinderen

Nachtangst is een slaapprobleem en komt voornamelijk voor bij kinderen vanaf 3 jaar en kinderen die op de basisschool zitten. Het is niet zo dat een kind angst heeft om in slaap te komen. Het kind valt eerst in slaap en krijgt de angsten als hij of zij net slaapt tot drie uur nadat het is gaan slapen.

Als nachtangsten vaker voorkomen dan komen ze vaak op hetzelfde tijdstip naar boven. Peuters hebben het vaaks last van deze aanvallen, namelijk een of meerdere keren per week terwijl oudere kinderen vaak een of meerdere keren per maand last hebben van angstaanvallen. Nachtangst komt ongeveer bij een op de vijftien tot dertig kinderen voor.

Nachtangst vermijden

Nachtangsten zijn bij kinderen moeilijk te vermijden. Als uw kind last heeft van nachtangst dan zult u merken dat u hem of haar maar moeilijk wakker kan maken en dat het ook erg lastig is om hem of haar te troosten. Het enige wat u als ouder op zo’n moment kan doen is ervoor zorgen dat uw kind zich niet pijn doet. Als u kind nachtangst heeft dan kan het gaan schoppen en slaan en zo zichzelf bezeren.

Angst gaat na een paar minuten over, dus u zult tijdens deze minuten op moeten letten op wat uw kind doet. Als u weet wanneer uw kind last krijgt van nachtangst dan kunt u het kind vlak daarvoor wakker maken. Het beste kunt u dit een kwartier voor tijd doen. Zo begint uw kind aan een nieuwe slaapcyclus en is het mogelijk dat uw kind daarom geen nachtangst krijgt.

nachtangst vermijden
nachtangst bij volwassenen

Nachtangst volwassenen

Nachtangst komt bij volwassenen veel minder voor dan bij kinderen. Het zijn vaak kinderen tussen de 2 en 6 jaar die hier last van hebben en het komt ook vaker voor bij jongens dan bij meisjes. Toch is het ook mogelijk dat u hier als volwassene mee te maken heeft. Vanaf 12 jaar nemen angstaanvallen af, maar het is mogelijk dat er af en toe nog een nachtangst aanval op latere leeftijd ontstaat. Naar schatting heeft nog ongeveer 1 op de 100 volwassenen af en toe last van nachtangst.

Het grootste verschil tussen kinderen met nachtangst en volwassenen is dat volwassenen tijdens een aanval eerder wakker zullen worden. Als u dit van uzelf weet dan is het goed om anderen hierover te informeren, zodat zij minder erg zullen schrikken als u midden in de nacht overstuur raakt.

Oorzaken nachtangst

De oorzaak van nachtangst is niet bekend. Het is mogelijk dat dit slaapprobleem erfelijk is. Vaak hebben kinderen die hieraan lijden ook een ouder die hier last van heeft of heeft gehad. Het probleem zit vaak in de derde slaapfase, waarin u overgaat van lichte naar diepe slaap. Het is mogelijk dat nachtangsten ontstaan door een onregelmatig slaappatroon, een slaapgebrek, stress, angst of bepaalde medicijnen. Daarnaast is het mogelijk dat u meer kans heeft op nachtangsten als u bepaalde gedragskenmerken vertoont die zich voordoen bij bijvoorbeeld hoogbegaafdheid of autisme.

Nachtangst hoogsensitief

Een volwassene of een kind dat hoogsensitief is, heeft een zenuwstelsel dat gevoeliger is dan gemiddeld. Externe indrukken en prikkels, zoals geluiden of pijn, komen harder binnen. Hetzelfde geldt voor interne prikkels, die te maken hebben met de gedachtewereld. De hersenontwikkeling op het gebied van aandacht en waarneming is bij mensen die hoogsensitief zijn beter ontwikkeld.

U kunt dit herkennen aan bepaalde gedragskenmerken, zoals het snel opmerken van emoties bij anderen, oog voor details en schrikken van geluiden. Daardoor is het mogelijk dat u gevoeliger bent voor nachtangsten. Maar het is natuurlijk ook mogelijk dat de nachtangsten een andere oorzaak hebben, ondanks dat u hoogsensitief bent.

nachtangst hoogsensitief

Nachtangst hoogbegaafdheid

Iemand die hoogbegaafd is krijgt prikkels vanuit zintuigen snel binnen en wordt snel afgeleid. Daarnaast voltrekt het denken zich in parallelle beelden en processen en kan hij of zij grote hoeveelheden kennis efficiënt associëren en verwerken. Dit heeft voordelen, maar helaas ook nadelen.

Zo kan het komen dat u of uw kind hierdoor slaapproblemen krijgt. Waar een ander snel in slaap kan komen, ligt u of uw kind nog lang te piekeren en te malen en laat alles van deze en de vorige dagen de revue passeren. Dit kan er uiteindelijk toe leiden dat u kunt slaapproblemen krijgt, waaronder nachtangsten. Het is belangrijk om over zorgen te praten of ze op te schrijven, zodat u of uw kind zich beter kan ontspannen. 

Nachtangst autisme

Mensen met autisme zijn kwetsbaar als het gaat om sociale interactie, flexibiliteit in handelen en denken, communicatie en het filteren en integreren van informatie. Ruim 1 procent van de Nederlanders heeft hier last van. Autisme is een breed spectrum en het verschilt per persoon hoe autisme zich uit.

Uit onderzoek is gebleken dat maar liefst 40 tot 80 procent van de mensen met autisme lijdt aan slaapproblemen, terwijl dit percentage onder alle kinderen en volwassenen op 25 procent ligt. De kans is dus groot dat u met autisme last heeft van slaapproblemen, waardoor mensen met autisme ook een grotere kans hebben op nachtangsten.

Nachtangst ADHD

Mensen met een Aandachtstekortstoornis met Hyperactiviteit, ofwel ADHD, zijn vaak onrustig en snel afgeleid. Ook zijn ze snel geïrriteerd en impulsief en hyperactief. Mensen met ADHD hebben een verminderde controle over hun motorisch systeem, waardoor ze moeilijk hun aandacht erbij kunnen houden.

Deze symptomen komen ook vaak voor als iemand slaperig is. ADHD en slaapproblemen komen samen vaak voor. Zo is het dus mogelijk dat mensen met ADHD meer kans hebben om nachtangsten te krijgen.

Behandelingen nachtangst kinderen

Als uw kind last heeft van nachtangst dan heeft u waarschijnlijk de neiging om hem of haar wakker te maken. Toch is het beter om dit niet te doen, omdat dit ervoor zorgt dat uw kind minder makkelijk verder slaapt en langer last heeft van de aanval.

U kunt uw kind dus het beste met rust laten, zodat hij of zij zo snel mogelijk weer het juiste ritme vindt. Vaak duurt een aanval niet heel lang, zodat hij of zij vanzelf weer rustig slaapt. Een andere mogelijkheid is om zacht en kalm tegen uw kind te praten of een verzwaringsdeken te gebruiken. Dit deken geeft gelukshormonen af en vermindert stresshormonen.

Behandelingen nachtangst volwassenen

Als u last heeft van nachtangsten als u volwassen bent dan is het begrijpelijk dat u hier een oplossing voor wil vinden. Er bestaan echter geen medicijnen om deze aanvallen ’s nachts te voorkomen. Een oplossing kan zijn om naar een psycholoog te gaan en zo hulp te krijgen met het onder controle houden van uw nachtangst. Het is mogelijk dat uw nachtangst te maken heeft met bepaalde zorgen of stress die u heeft.

Daarnaast kan het helpen om een regelmatig slaapritme te creëren en alcohol en cafeïne te vermijden. Verder is het altijd goed om beeldschermen vlak voor het slapen gaan te vermijden en te zorgen voor een donkere en goed geventileerde slaapkamer. Ook bij volwassenen kan een verzwaringsdeken helpen.

Comment (1)

  • Danielle Reply

    Ik heb zelf ook erg last van nachtangst. Ik ben dus ook autistisch en hoogbegaafd getest. Ik kan me erg vinden in jullie artikel waarvoor dank.

    8 oktober 2020 at 18:37

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *